Wniosek o upadłość konsumencką przez KRZ krok po kroku

Wniosek o upadłość konsumencką ma dziś tylko jedną drogę: system teleinformatyczny. Osoba, która wydrukuje formularz i zaniesie go do sądu, nie doczeka się rozpoznania sprawy, tylko zwrotu pisma. To zmiana czysto techniczna, ale w praktyce zatrzymuje wiele osób już na starcie.

Poniżej znajdziesz kolejność kroków: od założenia konta w systemie, przez skompletowanie danych, po opłatę i to, co dzieje się w sądzie po złożeniu wniosku.

Papierowy wniosek jest zwracany

Od 1 grudnia 2021 r. wniosek o upadłość konsumencką składa się wyłącznie elektronicznie, przez Krajowy Rejestr Zadłużonych. Wnioski papierowe są zwracane, bez merytorycznego rozpoznania sprawy.

Zwrot nie zamyka drogi na zawsze, bo wniosek można złożyć ponownie, już w systemie. Kosztuje jednak czas, a przy trwającej egzekucji czas ma realną cenę: kolejne zajęcia i rosnące koszty.

Przepisy nie przewidują wyjątku dla osób, które nie korzystają z komputera. Jeżeli nie złożysz wniosku samodzielnie, robi to pełnomocnik, który ma własne konto w systemie.

Konto w KRZ: czym potwierdzisz tożsamość

Konto w Krajowym Rejestrze Zadłużonych zakładasz sam, przez stronę systemu. Rejestracja wymaga potwierdzenia tożsamości jednym z trzech narzędzi:

• Profil Zaufany, zakładany najczęściej przez bankowość elektroniczną,
• e-dowód, czyli dowód osobisty z warstwą elektroniczną, odczytywany czytnikiem albo telefonem z NFC,
• kwalifikowany podpis elektroniczny, kupowany u komercyjnego dostawcy.

W praktyce najprostszy jest Profil Zaufany. Jeżeli wygasł albo dane w nim nie zgadzają się z dowodem, zajmij się tym przed wypełnianiem wniosku, a nie w jego trakcie.

Tym samym narzędziem podpiszesz później gotowy wniosek. Formularz wypełniony, lecz niepodpisany, zostaje w systemie jako wersja robocza i do sądu nie trafia.

Co przygotować przed wypełnianiem

Formularz jest rozbudowany i nie da się go rzetelnie wypełnić z pamięci. Zbierz dane wcześniej, w jednym miejscu, najlepiej w pliku albo w segregatorze. Potrzebne będą cztery zestawy informacji:

• Spis wierzycieli: pełna nazwa i adres każdego wierzyciela, wysokość długu, tytuł zobowiązania oraz termin płatności. Dopisz także firmy windykacyjne, które odkupiły dług, oraz osoby prywatne.
• Spis majątku: nieruchomości, samochody, wartościowe ruchomości, oszczędności, udziały, a także pieniądze, które ktoś jest winien Tobie.
• Dochody i koszty utrzymania: zarobki z ostatnich miesięcy, świadczenia, czynsz, media, leki, koszty utrzymania dzieci.
• Toczące się postępowania: egzekucje komornicze, nakazy zapłaty, sprawy sądowe, zajęcia rachunków i wynagrodzenia.

Braki w spisie wierzycieli to jeden z częstszych problemów. Pominięty wierzyciel nie znika, a próba uzupełnienia listy później wydłuża postępowanie.

Historia powstania długu

Sąd bada nie tylko to, ile jesteś winien, ale również to, jak do tego doszło. Opis powinien być chronologiczny i konkretny: kiedy pojawiły się pierwsze zobowiązania, co zmieniło się w Twojej sytuacji i od kiedy przestałeś spłacać.

Ta część ma bezpośrednie przełożenie na wynik sprawy. Ustalenie, że do niewypłacalności doszło umyślnie albo wskutek rażącego niedbalstwa, wydłuża późniejszy plan spłaty wierzycieli.

Opłata 30 zł i sposób zapłaty

Opłata sądowa od wniosku o upadłość konsumencką wynosi 30 zł. Uiszcza się ją w systemie, w trakcie składania wniosku, przelewem online, kartą albo BLIK-iem.

Nie wysyłaj przelewu samodzielnie na rachunek sądu, bo taką wpłatę trudno powiązać z konkretną sprawą. Potwierdzenie płatności wykonanej w systemie zostaje w aktach i nie trzeba go dosyłać.

Najczęstsze błędy formalne

Większość zwrotów i wezwań do uzupełnienia bierze się z kilku powtarzalnych pomyłek:

• wniosek wypełniony, lecz niepodpisany podpisem elektronicznym,
• niepełny spis wierzycieli, zwłaszcza pominięte pożyczki od rodziny i długi sprzedane windykacji,
• kwoty podane orientacyjnie, bez wskazania stanu zadłużenia na konkretny dzień,
• ogólnikowy opis przyczyn niewypłacalności, sprowadzony do jednego zdania,
• pominięcie majątku sprzedanego lub darowanego bliskim przed złożeniem wniosku,
• brak informacji o toczących się egzekucjach i zajęciach.

Sąd zwykle wzywa do uzupełnienia braków i wyznacza termin. Niedotrzymanie go kończy się zwrotem wniosku, dlatego pilnuj korespondencji: pisma z sądu trafiają na konto w systemie, a nie do skrzynki pocztowej.

Co dzieje się po złożeniu wniosku

Sąd najpierw sprawdza wniosek pod względem formalnym, a następnie bada, czy rzeczywiście jesteś niewypłacalny. Jeżeli tak, ogłasza upadłość i wyznacza syndyka.

Od tego momentu majątkiem zarządza syndyk, a prowadzone wcześniej egzekucje dotyczące tego majątku zostają wstrzymane. Dla osoby, której dochody od miesięcy zabiera komornik, to zwykle pierwsza odczuwalna zmiana.

Dalej sąd ustala, jak zakończyć sprawę. Plan spłaty wierzycieli obejmuje co do zasady okres do 36 miesięcy. Jeżeli sąd ustali, że doprowadziłeś do niewypłacalności umyślnie albo wskutek rażącego niedbalstwa, plan może trwać od 36 do 84 miesięcy.

Gdy niezdolność do spłat ma charakter przejściowy, możliwe jest warunkowe umorzenie zobowiązań bez planu spłaty, na okres 5 lat. W tym czasie sytuacja upadłego jest kontrolowana i może zostać oceniona ponownie.

Czego upadłość nie umorzy

Umorzenie nie obejmuje wszystkiego. Poza jego zakresem pozostają między innymi alimenty, renty odszkodowawcze, kary grzywny oraz zobowiązania wynikające z przestępstwa, a także długi powstałe po ogłoszeniu upadłości.

To istotne przy planowaniu. Jeżeli główną częścią zadłużenia są zaległe alimenty, sama upadłość konsumencka nie rozwiąże problemu i trzeba szukać innego rozwiązania.

Warto też sprawdzić, czy w Twojej sytuacji lepiej nie zadziała układ konsumencki, który pozwala zachować majątek i spłacać dług według uzgodnionego harmonogramu. Wybór zależy od dochodu, majątku i nastawienia wierzycieli.

Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje analizy konkretnej sprawy. Jeżeli nie masz pewności, czy Twoja sytuacja kwalifikuje się do upadłości i jak opisać historię zadłużenia, umów bezpłatną konsultację i sprawdź to z prawnikiem.